تاریخ سیاسی اسلام

توضیحات تکمیلی

کتاب تاریخ سیاسی اسلام ، اثری است که فراتر از یک روایتِ زمانی از وقایع، به دنبال تحلیلِ «ساختارِ قدرت» در تمدنِ عظیمِ اسلامی است. این کتاب، با نگاهی دقیق به تحولاتِ سیاسیِ جهانِ اسلام—از دورانِ نخستینِ رسالت و خلافت تا ظهورِ سلسله‌هایِ مختلف و تغییراتِ ساختاری در نظام‌هایِ حاکمیتی—سعی دارد نشان دهد که چگونه «دین» و «سیاست» در طولِ قرن‌ها با یکدیگر درآمیخته، با هم رقابت کرده و یا یکدیگر را مشروعیت بخشیده‌اند.

حسن ابراهیم حسن، در این اثر، تنها به گزارشِ جنگ‌ها و پیمان‌ها بسنده نمی‌کند؛ بلکه به بررسیِ انگیزه‌هایِ پشتِ هر تحولِ سیاسی، چالش‌هایِ مربوط به «مشروعیتِ حاکم» و تأثیرِ جریاناتِ فکری و مذهبی بر تصمیماتِ سیاسی می‌پردازد. او به خوبی تبیین می‌کند که چگونه تغییر درِ ساختارهایِ قدرت، می‌تواند تأثیراتِ عمیقی بر لایه‌هایِ اجتماعی و فرهنگیِ جهانِ اسلام بر جای بگذارد.

ارزشِ این اثر برای مخاطبِ فارسی‌زبان، دوچندان با ترجمه‌ی «ابوالقاسم پاینده» افزایش می‌یابد. در متونِ تاریخیِ سیاسی، به‌ویژه زمانی که با مفاهیمِ پیچیده‌یِ کلامی و حقوقیِ اسلامی در پیوند هستند، انتخابِ واژگان بسیار حیاتی است. پاینده با تکیه بر دانشِ تخصصی خود، توانسته است اصطلاحاتِ دشوارِ تاریخی را به گونه‌ای به فارسی برگرداند که هم «دقتِ علمی» حفظ شود و هم «روانیِ متن» برای پژوهشگران و دانشجویان فراهم گردد. این کتاب، یک «منبعِ استاندارد» برای کسانی است که می‌خواهند ریشه‌هایِ سیاسیِ جهانِ اسلام را به درستی بشناسند.

بخشی از متن

در تبیینِ ماهیتِ پیوند میانِ سیاست و دین، می‌توان از نگاهی چنین به متن برخورد کرد:

«تاریخِ سیاسیِ اسلام، تنها داستانِ پیروزی‌ها و شکست‌هایِ نظامی نیست؛ بلکه روایتِ مداومِ جستجو برایِ یافتنِ تعادلی میانِ “امرِ قدسی” و “امرِ زمینی” است. این کتاب، با واکاویِ ریشه‌هایِ قدرت، نشان می‌دهد که چگونه هر تصمیمِ سیاسی، همواره با بازتابی از باورهایِ مذهبی و هر تحولِ مذهبی، همواره با پیامدهایِ سیاسیِ ناگزیر همراه بوده است.»

حاشیه

این کتاب، برای گروه‌های زیر یک «منبعِ مرجع و بنیادین» است:

• پژوهشگرانِ تاریخِ سیاسی و اسلام‌شناسی: به عنوانِ منبعی جامع برای درکِ سیرِ تحولاتِ قدرت در جهانِ اسلام.
• دانشجویانِ علومِ سیاسی و روابطِ بین‌الملل: جهت مطالعه‌یِ ریشه‌هایِ تاریخیِ کنونیِ تضادها و ساختارهایِ سیاسی در منطقه.
• دانشجویانِ رشته‌هایِ مذهبی و مطالعاتِ خاورمیانه: برای درکِ پیوندِ عمیقِ دین و سیاست در تاریخِ تمدنِ اسلامی.
• علاقه‌مندان به تاریخِ عمومی: برای کسانی که به دنبالِ یک روایتِ منسجم، علمی و دقیق از تاریخِ سیاسیِ اسلام هستند.