موش و گربه عبید زاکانی نشر مروارید

خلاصه‌ی کتاب:

کتاب «موش و گربه» اثر عبید زاکانی، در چاپ انتشارات مروارید، یکی از مشهورترین منظومه‌های طنز و هجوی ادبیات فارسی است. این اثر، در قالب داستانی تمثیلی میان موش‌ها و گربه‌ها، نقدی تند بر ریاکاری، سوءاستفاده از دین، فساد قدرت و نابرابری‌های اجتماعی زمانهٔ نویسنده ارائه می‌دهد. چاپ مروارید با تصویرگری‌های پرویز شاپور از شناخته‌شده‌ترین نسخه‌های این اثر به شمار می‌رود.

توضیحات تکمیلی:

«موش و گربه» در ظاهر، داستان گربه‌ای است که پس از شکار موش‌ها، توبه می‌کند و با ظاهری زاهدانه اعتماد آن‌ها را جلب می‌کند، اما در فرصت مناسب دوباره به شکارشان می‌پردازد. این روایت ساده، در حقیقت تمثیلی از مناسبات قدرت و فریبکاری است و عبید زاکانی از آن برای نقد اجتماعی و سیاسی بهره می‌گیرد.

اثر با زبانی روان، آهنگین و سرشار از طنز نوشته شده است. عبید، بدون آنکه مستقیماً به اشخاص یا حکومت زمان خود اشاره کند، از حیوانات به عنوان نماد گروه‌های مختلف جامعه استفاده می‌کند و به همین دلیل، منظومه‌اش پس از قرن‌ها همچنان تازگی و قابلیت تفسیر دارد. پژوهشگران ادبی نیز «موش و گربه» را یکی از برجسته‌ترین نمونه‌های طنز سیاسی در ادبیات فارسی می‌دانند.

نسخهٔ انتشارات مروارید، با کاریکاتورهای پرویز شاپور، بُعد بصری تازه‌ای به این اثر کلاسیک بخشیده و طنز گزندهٔ عبید را با طنز تصویری همراه کرده است؛ ترکیبی که باعث شده این چاپ از محبوب‌ترین و ماندگارترین نسخه‌های کتاب باشد.

طنز خوب معمولاً از خنده شروع می‌شود و به فکر ختم می‌شود. «موش و گربه» هم از همان جنس است؛ قصه‌ای که در آن گربه فقط گربه نیست و موش‌ها هم فقط موش نیستند. انگار عبید از قرن هشتم برای نسل‌های بعد پیغام گذاشته که مراقب باشید؛ بعضی توبه‌ها بیشتر از آنکه نشانهٔ تغییر باشند، بخشی از نقشه‌اند.

حاشیه:

«موش و گربه» شاهکار طنز تمثیلی عبید زاکانی است؛ اثری که با زبانی ساده و روایتی سرگرم‌کننده، نقدی عمیق بر ریا، قدرت و فساد اجتماعی ارائه می‌دهد و همچنان از ماندگارترین آثار ادبیات فارسی به شمار می‌رود.