اولئانا نوشته دیوید مامت از نشر بیدگل

معرفی کتاب

«اولئانا» نمایشنامه‌ای سه‌پرده‌ای از دیوید ممت است که نخستین بار در سال ۱۹۹۲ به صحنه رفت. نمایش تنها دو شخصیت اصلی دارد: جان، استاد دانشگاهی که در آستانهٔ دریافت موقعیت دائمی دانشگاهی است، و کارول، دانشجویی که برای صحبت دربارهٔ وضعیت تحصیلی خود نزد او می‌آید. گفت‌وگوی اولیهٔ این دو، که در ظاهر دربارهٔ درس و نمره است، به‌تدریج به کشمکشی جدی بر سر قدرت، زبان، اقتدار و برداشت متفاوت هر یک از دیگری تبدیل می‌شود.

ممت در «اولئانا» عمداً مخاطب را در موقعیتی قرار می‌دهد که قضاوت دربارهٔ آنچه میان استاد و دانشجو رخ داده ساده نباشد. اتهام آزار جنسی، تفاوت قدرت میان استاد و دانشجو و مسئلهٔ تفسیر کلمات و رفتارها، هستهٔ اصلی تنش نمایش را شکل می‌دهند. همین ابهام و امکان خوانش‌های متفاوت باعث شده «اولئانا» از زمان نخستین اجرا تاکنون محل بحث و تفسیرهای گوناگون باشد.

موضوع کتاب

نمایشنامه به رابطهٔ میان قدرت و زبان در محیط دانشگاه می‌پردازد. رابطهٔ استاد و دانشجو در ابتدا رابطه‌ای آموزشی به نظر می‌رسد، اما به‌تدریج موضوعاتی مانند اقتدار، نابرابری، سوءبرداشت، آزار جنسی و محدودیت‌های ارتباط میان دو انسان وارد آن می‌شود. اثر تلاش نمی‌کند مسئله را به یک پاسخ ساده تقلیل دهد و بخش مهمی از تأثیر آن از همین تقابل دیدگاه‌ها ناشی می‌شود.

درباره نویسنده

دیوید ممت نمایشنامه‌نویس، فیلم‌نامه‌نویس، کارگردان و نویسندهٔ آمریکایی است. او از نمایشنامه‌نویسان شناخته‌شدهٔ تئاتر معاصر آمریکا محسوب می‌شود و آثاری مانند «گلن‌گری گلن راس»، «بوفالوی آمریکایی» و «اولئانا» را نوشته است. «گلن‌گری گلن راس» در سال ۱۹۸۴ جایزهٔ پولیتزر نمایشنامه را برای او به همراه داشت. ممت همچنین در سینما به‌عنوان فیلم‌نامه‌نویس و کارگردان فعالیت کرده است.

ویژگی‌های کتاب

• موضوع: قدرت، آموزش، روابط استاد و دانشجو، آزار جنسی و برداشت از زبان
• ژانر: نمایشنامه / درام
• اهمیت اثر: یکی از نمایشنامه‌های بحث‌برانگیز دیوید ممت و اثری شناخته‌شده در تئاتر معاصر آمریکا
• مخاطبان: علاقه‌مندان به نمایشنامه‌های معاصر، تئاتر آمریکا و آثار اجتماعی و شخصیت‌محور
• ویژگی ترجمه: ترجمهٔ فارسی اثر توسط علی‌اکبر علیزاده انجام شده و توسط نشر بیدگل منتشر شده است. این ترجمه در چاپ‌های متعدد بیدگل تجدید چاپ شده است.

مخاطبان کتاب

«اولئانا» برای خوانندگانی مناسب است که به نمایشنامه‌های معاصر، آثار دیوید ممت و داستان‌هایی دربارهٔ روابط قدرت و تعارض‌های اجتماعی علاقه دارند. همچنین برای دانشجویان و علاقه‌مندان به تئاتر و ادبیات نمایشی می‌تواند انتخاب مناسبی باشد.